Hoi, mijn naam is Cedric en ik coach mensen van Leuven tot Tienen – in Boutersem. Ik specialiseer mij in loopbaancoaching, stress, burnout en ADHD. Doorheen mijn onderzoek en coaching kom ik van alles tegen. En als het nuttig is, dan deel ik dat graag met jou.

Woorden kosten mentale energie

Een artikel over de vermoeiende aard van woorden. De ironie ontgaat me niet, maar het is een serieus punt. Een punt dat je misschien een beetje vooruithelpt in deze gejaagde en vermoeiende wereld.

Laat mij beginnen met een zeer eenvoudige stelling: muziek en taal worden grotendeels in verschillende delen van het brein verwerkt. Belangrijk; ik reken muziekteksten ook als taal.

En dan nu een tweede stelling: het deel van je hersenen dat taal verwerkt, gebruikt veel meer energie dan het deel dat muziek verwerkt.

En dat leidt uiteindelijk tot mijn derde stelling: woorden zijn vermoeiend. Het haalt je mentale energie razendsnel onderuit. En het is niet alleen luisteren dat vermoeiend is. Ook lezen, schrijven en praten zet de kraan van onze mentale energie volledig open.

De snelste weg naar burnout

Woorden komen alsmaar meer in ons leven. Instagram en tiktok-reels die ons overspoelen, de radio die de hele dag door spreekt, steeds meer meetings en calls en brein-intensieve jobs, steeds meer administratie en papierwerk, en zelfs AI bombardeert ons tegenwoordig met large-language-models zoals ChatGPT, Gemini en Deepseek.

En dat put je mentale energie uit. Ons brein is gemaakt om ons lichaam te runnen, onze lichaamsdelen aan te sturen, emoties te voelen, creatief te zijn, en talrijke andere taken. Maar we gebruiken steeds meer energie voor het specifieke verwerken van taal.

Dat vereist veel van onze kostbare mentale energie. Zelfs in een leven dat helemaal bij je past kan het je onderuithalen en in een burnout doen belanden.

Kinderen lezen graag strips

Er zijn heel wat redenen waarom kinderen graag strips lezen. De verhalen zijn vaak op hun maat, het duurt ook niet te lang om te lezen en er staan mooie tekeningen bij. Als je echter dieper kijkt, merk je ook gewoon op dat er met heel wat minder woorden een verhaal verteld wordt.

En het is logisch als je erover nadenkt. Stel je even voor, je kijkt uit het raam en je ziet een kat half verborgen in een struik, jagend op een vogel. De vogel zit nietsvermoedend op een tak, de kat gehurkt en klaar voor de sprong. 38 woorden om te beschrijven wat je in één beeld ook gewoon kan zien.

De energie die taal vraagt is voor een kind in verhouding veel groter dan voor een volwassene. En dus lezen ze graag strips. Omdat een beeld meer zegt dan duizend woorden, en door ons brein ook veel gemakkelijker verwerkt wordt.

Maar het zijn niet alleen kinderen die de vermoeidheid van woorden voelen.

Maak eens ruzie met je partner

Een test die je eventueel zelf eens kan doen. Je neemt ‘s ochtends vroeg een waar-is-Wally boek, zet een willekeurige bladzijde open en je vindt Wally. Daarna ga je naar je partner – levenspartner of partner voor dit specifieke experiment – en leg je enkel met woorden uit waar Wally is op de bladzijde. De bedoeling is dat je partner Wally meteen vindt.

Dan doe je dezelfde proef maar je doet dit ‘s avonds, na een werkdag en met een nieuwe pagina in het waar-is-Wally boek. Je gaat twee dingen opmerken.

Het is veel moeilijker om exact uit te leggen waar Wally is.

Je partner begrijpt veel minder goed waar Wally is.

Ten slotte maak je je partner in het midden van de nacht wakker met een derde nieuwe pagina van het waar-is-Wally boek. En deze keer wijs je naar Wally. En je partner weet meteen waar Wally is.

Van Wally naar burnout

Er zijn twee punten aan dit licht vermakelijke experiment.

Taal is vermoeiend. Je hebt zelf waarschijnlijk meer dan genoeg voorbeelden uit je persoonlijk leven. Praten met mensen, zinnen vormen en discussies voeren gaat slechter als je al vermoeid bent.

Taal is vaak onnodig. Je hebt als mens een enorme verscheidenheid aan manieren om te communiceren. Taal is maar één van de vele tools, en ook nog eens een bijzonder vermoeiende.

Met alle gevolgen – mentale uitputting, burnout – van dien.

Zet de radio eens wat zachter

Heb je ooit opgemerkt dat je de radio zachter zet als je probeert na te denken? Ik luister zelf geen radio dus ik zou het niet weten, maar toen ik onlangs bij mijn grootouders langsging merkte ik iets op. Toen ik de afgelopen twintig jaar langsging stond steevast de RTBF La première op – zeg maar de Waalse Radio 1.

Nu zijn ze ondertussen voorbij de 90 jaar en staat er enkel nog klassieke muziek op. Geen woorden meer, enkel muziek. En je zou kunnen denken: toeval. Maar ik denk het niet.

Muziek kost nu eenmaal minder energie om te verwerken als er geen tekst in zit. Onlangs zei ik tegen iemand die klaagde over vermoeidheid:
“zet eens wat film soundtracks op als je in de auto rijdt in plaats van de radio.”

Een dag later kreeg ik een bericht:
“Ik word daar zenuwachtig van, rusteloos.”
“Alsof je lichaam nieuwe energie krijgt en je opnieuw iets wil gaan doen?”
“Oh ja…”

Geen woorden maar daden

Ongetwijfeld denk je nu aan iets uit je eigen leven, iets dat nu misschien duidelijker geworden is. Problemen die ontstaan met woorden als je vermoeid bent. Maar hoe los je het op? Hoe herwin je je mentale energie?

Je hoort loopbaancoaches en burnout coaches en self-help coaches overal zeggen: meditatie, ademhaling, in een grot gaan zitten, etc.

Ja dat is waardevol, ja dat kan helpen. Maar hier is alvast een kleine stap die misschien iets gemakkelijker te zetten is: ga op zoek naar een half uurtje zonder woorden. Zet een ambient playlist op – hier heb je de mijne – en geef de rest van je brein ook een kans.

Er is niet echt een call to action aan dit artikel behalve minder woorden, maar als je op zoek bent naar een coach die echt met je aan de slag kan, ik heb nog enkele plaatsjes vrij. Bekijk mijn coaching-aanbod en ontdek wat ik voor jou kan betekenen. Je mag je telefonisch kennismakingsgesprek gerust gebruiken om wat vragen te stellen over mijn blogs als je wil.

Stap voor stap, je bent waardevol,